Instituti për Politika Zhvillimore (INDEP) në një tryezë diskutoi rreth projekteve energjetike në Kosovë dhe ndikimit të tyre në punësim. Kjo tryezë kishte për qëllim shtjellimin e shqetësimeve të punëtorëve dhe banorëve të Obiliqit në lidhje me gjendjen aktuale dhe krijimin e vendeve të punës në sektorin energjetik.
“Krijimi i vendeve të punës është një çështje veçanërisht e ngutshme për Kosovën si vend i cili po përballet me normë papunësie të lartë (prej 46%), andaj duhet adresuar sa më parë ndikimi që projektet energjetike do kenë te punëtorët dhe në punësim në përgjithësi,” ka thënë Rinora Gojani, hulumtuese në INDEP, shkruan Koha ditore.
Me një normë papunësie prej 46% dhe një normë të ulët punësimi (29 %), Kosova ka ritmin më të dobët të punësimit në Evropë. Me këtë trend dhe me projektet e deritashme energjetike, me privatizimin e distribucionit dhe minierave, deri në dy të tretat e punonjësve të tanishëm do të mund të largohen nga puna.
Ndërsa Edmond Nulleshi, nga KEK, potencoi se nga 7500 të punësuarit në Korporatën Energjetike të Kosovës, 2730 parashihet të kalojnë në distribucion. Këtyre punëtorëve i është garantuar punësim për tri vitet e ardhshme në marrëveshjen e Qeverisë së Kosovës me kompanisë privatizuese.
Izet Mustafa, Kryetar i SPEK, foli në lidhje me mungesën e debatit të mirëfilltë për shqetësimet e punëtorëve të cilat vijnë si rezultat i zhvillimeve të projekteve energjetike në vend. Mustafa gjithashtu tha se me projektet e privatizimit në fushën e energjisë është duke u rrezikuar numri i punëtorëve të tanishëm. Ai veçoi brengat rreth marrëveshjes së Qeverisë me kompaninë privatizuese për garantimin e punësimit për tri vite duke theksuar se duhet të mendohet se çfarë do të ndodhë me këta punëtorë pas kësaj periudhe.
Diskutimi është organizuar nga Instituti për Politika Zhvillimore (INDEP) dhe është mbështetur nga Ambasada Holandeze në Kosovë. /Indeksonline/

Kundërshtarët e importit të produkteve izraelite në Evropë, me anë të protestave kanë kërkuar vendosjen e bojkotit ndaj këtyre produkteve.
Lajmi bëhet i ditur nga agjencia Imemc e lajmeve sipas të cilës në 40 qytete të Evropës janë organizuar protesta kundër mallrave të regjimit sionist. Pjesëmarrësit në këto protesta u kanë kërkuar vendeve evropiane të bojkotojnë mallrat dhe të shpallin të ndaluar importin e mallrave nga kompania Mehadrin, sidomos importin e hurmave dhe të produkteve ushqimore. Ata gjithashtu e akuzojnë regjimin sionist se ka vjedhur territorin palestinez. Protesta më e madhe është përqendruar përballë ndërtesës së kompanisë Mehadrin në Zvicër, mirëpo tubime ka patur edhe në Francë, Itali, Belgjikë, Luksemburg, Gjermani, Suedi dhe Holandë.

Vetëm pak ditë me mot të mirë kanë mjaftuar që dhjetëra turistë të huaj të vizitojnë pikën turistike të Valbonës.

“Këto ditë kemi një fluks të madh turistësh të huaj. Janë rreth 350 turistë nga Gjermania, Polonia, Çekia, etj, që prej disa ditësh janë të pranishëm në Valbonë”, bën të ditur kryetari i komunës së Margegajt, Rexh Biberaj.

Edhe pse janë vetëm ditët e para të këtij viti, në pikën turistike të Valbonës turistët e huaj janë të pranishëm, madje në numër të shtuar në krahasim me praninë e tyre në natën e vitit të ri.

Prej disa vitesh, prania e turistëve të huaj në pikën turistike të Valbonës edhe në periudhën e dimrit është bërë e zakonshme.

Valbona pa mysafirë të huaj tashmë rrallë herë gjendet. Kryesisht në ditët e fundit të janarit e të fillim shkurtit. Më pas ashtu si gjithnjë numri i mysafirëve të huaj vjen duke u rritur.

Ndërkohë, për shkak të të ftohtit, kryesisht turistët strehohen në shtëpitë e banorëve vendas, ku gjejnë gatimin karakteristik. “Në këtë periudhë fjetja e turistëve kryhet kryesisht në banesat e banorëve vendas, ku gjejnë mikpritjen karakteristike dhe gatimin vendas, që i tërheq aq shumë”, thotë Biberaj.

Ndërsa moti i mirë i këtyre ditëve ka ndikuar në afrimin e një numri të konsiderueshëm vizitorësh ditorë nga Kosova. “Numri i tyre për shkak se lëvizin çdo ditë nuk është i verifikueshëm, ndonëse çdo ditë numri i tyre lëviz nga 50-80 vizitorë”,- thotë Biberaj.

Numri në rritje i turistëve në këtë fillimviti është një ogur i mirë i rritjes së interesit të turistëve të huaj për Valbonën, një tregues që do të vijë në rritje me ardhjen e pranverës.

Ka ardhur nga viti në vit në rritje numri i turistëve të huaj, që vizitojnë Valbonën. Kështu vitin e kaluar numri i turistëve, që kanë vizituar pikën turistike të Valbonës ka arritur në rreth 35 mijë turistë gjithsej./trt

Projekti i një multimiliarderi indian i planifikuar për Liqenin e Ohrit do të krijojë vende pune dhe mund të shërbejë si një trampolinë për investime të huaja shtesë.

Njoftimi i fundit se multimiliarderi indian Subrata Roy planifikon të ndërtojë një resort të klasit botëror në liqenin e Ohrit shihet edhe si nxitje për industrinë e turizmit të Maqedonisë dhe një hap i madh në përpjekjen e vazhdueshme të vendit për të tërhequr investime ndërkombëtare.

Saharayan Macedonia e Rojit do të zërë 240 hektarë prona në fundin jugor të liqenit, ngjitur me Ljubanishtën, dhe rreth 10 kilometra nga qyteti i Pogradecit në Shqipëri. Resorti do të përfshijë hotele, kazino, një port dhe një kurs golfi dhe pritet të ketë një ndikim të madh në ekonominë e Maqedonisë.

Në shtator, Roji bleu Slavia Hotel në Ohër dhe është duke e përdorur atë si një bazë për arkitektët dhe inxhinierët që do të punojnë mbi resortin, i cili do të ndërtohet gjatë 5-6 viteve të ardhshme.

“I gjithë projekti do të ketë një efekt të madh në ekonominë e vendit dhe është nisur nga pikëpamja e interesave të biznesit”, tha Roji. “Përpjekjet tona nuk janë të jetë një resort mesatar, por një destinacion që do të jetë në mesin e pesë deri dhjetë më të mirave në këtë fushë në gjithë botën”.

Resorti do të jetë një nga investimet më të mëdha turistike në Ballkan, si dhe afërsia e saj me Shqipërinë, Kosovën dhe Greqinë do ta bëjë atë një destinacion të lehtë për qytetarët e vendeve të ndryshme.

Donço Tanevski, kryetar i Shoqatës së Hoteleve të Maqedonisë, tha se resorti do t’i lejojë sezonit turistik të shtrihet gjatë gjithë vitit.

“Projekti do të sjellë klientë të kategorisë së lartë të cilët ne dëshirojmë t’i kemi, por tani nuk kemi kushte për t’u [shërbyer],” tha Tanevski, duke shtuar se zgjidhja “do të ketë një ndikim të madh në ekonominë rajonale, sepse kjo do të jetë një nga komplekset më të mira në Ballkan”.

Viktor Mizo, drejtor i zhvillimit të zonave teknologjike industriale të Maqedonisë tha për SETimes se kompanitë vendase do të përfshihen shumë në ndërtimin e resortit, i cili pritet të punësojë rreth 1000 vetë pasi të hapet.

“Me siguri do të ketë nevojë për firma me përvojë ndërkombëtare, sepse kompleksi do të ketë përmbajtje që nuk gjendet në vende të tjera në botë, por shumica e aktiviteteve do të kryhen nga firmat vendase”, tha Mizo.

Anastas Dzurovski, profesor i financave publike në Universitetin e Shën Kliment Ohridski në Manastir, tha për SETimes se lidhja ekonomike e Maqedonisë me Indinë është e rëndësishme.

“Marrëdhëniet politike, ekonomike dhe kulturore me Indinë do të përmirësohen seriozisht. Prurjet e një investimi të tillë të madh do të kontribuojë në krijimin e kontakteve të reja ndërmjet subjekteve ekonomike të të dy vendeve si një dobi e madhe”, tha Dzurovski.

Ai shtoi se ardhja e Sahara Group e Rojit në Maqedoni do të tërheqë kompani të tjera indiane dhe Maqedonia mund të ndihmojë të bëhet një trampolinë për kompanitë indiane që kërkojnë të arrijnë tregjet më të gjera, duke përfshirë BE-në.

“Ata do të jenë më afër Evropës, një nga tregjet më të rëndësishme, ku ata zor se vijnë”, tha Dzurovski. “Ne jemi një treg i vogël, por për shkak të marrëveshjeve të tregtisë së lirë ne kemi me vendet evropiane … ne ofrojmë një mundësi të madhe”.

Sipas zyrtarëve të Shkupit, marrëveshjet e investimit të Maqedonisë me kompanitë e huaja në katër vitet e fundit arritën në 1,55 miliardë euro — dyfishi i shumës së investuar nga periudha 1990 – 2005.

Midis kompanive janë Kemet Electronics, Johnson Matthey, Kromberg & Schubert, Johnson Controls dhe Drexler Mayer.

“Këto investime do të krijojë direkt vende të reja pune dhe do të ndikojnë direkt në eksportet nga Maqedonia, në bilancin e përgjithshëm tregtar dhe zhvillimin ekonomik të vendit”, tha Mizo.

Si vendasit dhe turistët presin të shohim një ndikim nga resorti Saharayan Macedonia.

“Shpesh kemi ardhur në Ohër, i cila është i bukur gjatë gjithë vitit. Kemi dëgjuar për investimin e miliarderit indian që besojmë se nëse realizohet do të ndryshojë karakterin e qytetit, i cili më pas do të jetë i gjallë gjatë gjithë vitit”, tha për SETimes Snezhana Milloshevic Baranac, një turiste nga Beogradi.

“Unë mendoj se Pogradeci në Shqipëri si qyteti fqinj i Ohrit do të përfitojë shumë nga ky investim”, tha për SETimes banori i Pogradecit Rasim Çala. “Shumë prej turistëve që vijnë në Ohër do të vijë një ditë në Pogradec, i cili gjithashtu është qytet turistik”./set

“Business Tuesday” organizuar nga Innovation Centre Kosovo (ICK) do të ofrojë një diskutim dhe disa prezantime të rëndësishme për të gjithë ata që duan të dinë më shumë mbi qasjen në financim për biznesin e tyre.
Pavarësisht se për çfarë lloji të biznesi bëhet fjalë vështirë që mund të shmangët nga diskutimi çështja e financimit – që është element tejet thelbësor në arritjen e suksesit. Gjetja e fondeve të duhura në tregun e sotëm mund të jetë një objektiv i vështirë dhe tejet kompleks, që kërkon kohë dhe njohuri specifike mbi mundësitë e ndryshme të financimit.

Në edicionin e pestë të Business Tuesday do të diskutohet më detajisht lidhur me gjetjen e financimit përmes pjesëmarrjes së ekspertëve të kualifikuar nga fusha e industrisë së financimit. Në këtë takim do të ofrohen më shumë detaje mbi qasjen në mundësitë e financimit të biznesit, mbi kushtet ekzistuese, grantet e mundshme, etj.

Pjesëmarrësit gjatë Business Tuesday #5 do të kenë mundësinë që të marrin informata mbi shërbimet e ofruara nga institucionet bankare, organizatat e ndryshme, të informohen mbi përfitimet e mundshme nga këto opsione të financimit, çka duhet të bëjnë që të kualifikohen për të përfituar financimin, si dhe do të kenë mundësinë që drejtpërdrejtë të bisedojnë me folësit.

“Business Tuesday” i pestë me radhë mbahet më 5 shkurt 2013 në ambientet e Innovation Centre Kosovo (ICK) prej orës 17:15, ndërsa pjesëmarrja është e lirë për të gjithë të interesuarit.

“Business Tuesday” është i inspiruar nga praktika e ngjarjeve të ngjashme që organizohen në Skandinavi.

Athene Prosjektledelse, nga Norvegjia dhe Shoqata për Teknologji të Informacionit dhe Komunikimit të Kosovës (STIKK), janë themeluesit e ICK-së, kurse Crimson Capital është partner kryesor bashkëpunues. ICK-ja financohet nga Ministria Norvegjeze e Punëve të Jashtme. /Telegrafi/

Në muajin shtator të vitit 2012, Banka Botërore publikoi një raport alarmant me të dhëna mbi ndikimet e ndotjes në shëndetin e kosovarëve.

Gjysma e këtyre të dhënave iu atribuuan ndotjes së ajrit nga djegia e qymyrit në vend, gjegjësisht shfrytëzimi i kësaj lënde për prodhimin e energjisë elektrike, ndërsa gjysma tjetër vjen si pasojë e ndotjes së ajrit nga gazrat që lirohen nga automjetet e vjetra dhe shfrytëzimi i burimeve të tjera për ngrohje.

Sipas këtij raporti, vetëm në vitin 2010, nga ndotja e mjedisit në Kosovë, janë regjistruar: 835 vdekje të parakohshme; 310 raste të reja të bronkitit kronik; 22 900 raste të reja të sëmundjeve respiratore ndër fëmijë (astma ndër rastet më të shpeshta); 11 600 vizita emergjente në spitalet e vendit , thuhet në një komunikatë të KOSID –it ( Konsorciumi Kosovar i Shoqërisë Civile për Zhvillim të Qëndrueshëm).

Më shumë se 100 milionë euro shpenzime, direkt nga xhepi i varfër i kosovarëve, për t’u ballafaquar me këtë problem.

Sipas shënimeve zyrtare, e tërë kjo ka ndodhur në një vit kur si pasojë e paaftësisë shtetërore, rreth 40% e energjisë së prodhuar në vend ka humbur në rrjetin elektrik (rreth 17% humbje teknike dhe pjesa tjetër humbje komerciale, respektivisht vjedhje e saj nga konsumatorët) dhe kur kërkesa për energji ka qenë për rreth 30% më e lartë se normalja, si pasojë e mungesës së programeve shtetërore për efiçiencë të energjisë.

Nëse Qeveria e vendit dhe palët e tjera të interesit, të cilat e përkrahin sektorin energjetik në vend, do të investonin në këto dy fusha problematike, atëherë Kosova do të mund të mbulonte kërkesën për energji elektrike nga konsumatorët, vetëm me termocentralin “Kosova B”. Përmes kësaj forme do të kurseheshin jetët e qytetarëve, do të mbrohej shëndeti i fëmijëve tanë dhe do të kursehej shumë xhepi i kosovarëve.
Një projekt tjetër shumë i vonuar, që do të ndihmonte kosovarët është ai i interkonjeksionit me Shqipërinë. Kosova duhet të zhvillojë sistemin e transmisionit me Shqipërinë për të shkëmbyer energji me Kosovën. Me këtë lidhje, sistemet energjetike të dy vendeve do të komplementonin njëra-tjetrën dhe do t’iu mundësonin të dyja vendeve menaxhim shumë më të mirë të sistemit energjetik, në një kohë kur qytetarëve të të dyja vendeve do t’iu kushtonte shumë më lirë energjia që e shfrytëzojnë nëpër shtëpitë e tyre.
Për më tepër, tash e dy vjet, investitorë potencialë, të huaj e vendas, presin për licencim të projekteve të energjisë së ripërtërishme nga Zyra e Rregullatorit të Energjisë. Një gjë e tillë ka ndodhur si pasojë e mosinteresit të Qeverisë së vendit për të përkrahur projektet e tilla. Investitorët kanë dorëzuar kërkesa për licencim për projekte që sikur të zbatoheshin do të rezultonin në shtimin e rreth 160 MW të rinj në vend. Realizimi i këtyre projekteve, do të trefishonte numrin e vendeve të punës për kosovarë dhe do të mbronte shëndetin dhe mjedisin tonë.
Kosova deri në vitin 2025 mund të zhvillojë projekte në fushën e energjisë të ripërtërishme deri në 780 MW. Kjo është vërtetuar nga një nga laboratorët më prestigjioz në botë, ai i Universitetit të Kalifornisë Berkeley. Këta Megavatë do të vinin nga projekte:
• Të ujit (hidrocentrale) – 140 MW nga projektet e vogla dhe 300 MW energji piku nga HC Zhuri;
• Era – 300 MW; Biomasa – 165 MW ; Gjeotermika – 100 MW; Solare – 75 MW.

Investimi në këto projekte, në fund të vitit të zbatimit të tyre, do t’i kushtonte xhepit tonë më lirë sesa energjia e bazuar në linjit, në një kohë kur jeta e qytetarëve të Kosovës do të mbrohej, së bashku me mjedisin në të cilin jetojmë dhe do të krijoheshin tri herë më shumë vende pune, në një treg ku më shumë se 40% e popullatës është e papunë.
Banka Botërore do të tentojë të japë një kredi të majme deri në 1 miliard dollarë për një termocentral të ri në Kosovë. Megjithatë, kjo kredi është paraparë të jepet për të ndihmuar procesin e privatizimit, dhe në asnjë mënyrë t’iu ndihmojë kosovarëve në zhvillimin e qëndrueshëm të vendit të tyre. Ky institucion ndërkombëtar financiar nuk e ka të njëjtin interes e përkushtim për të zhvilluar fushën e energjisë së ripërtërishme në vend. Në planin e tyre trevjeçar ata nuk parashohin më shumë se 32 milionë dollarë për këtë fushë, e cila si e tillë për ta as që është elaboruar në planin e tyre se çfarë në të vërtetë nënkupton ka raportuar për kohen.
Qeveria e Kosovës dhe Banka Botërore, edhe pse janë në dijeni me këto fakte, vazhdojnë të përkrahin një projekt për ndërtimin e një termocentrali të ri në vend, i cili nëse ndërtohet, do ta burgoste Kosovën edhe për 40 vitet e ardhshme në një mjedis të ndotur, ku jeta e fëmijëve tanë do të jetë e kërcënuar nga ndotja në oborrin ku jetojnë.

KOSID-i, me qëllim të ngritjes së vetëdijes publike për këtë problem dhe kanosjes së rrezikut për jetën e çdonjërit, lanson një fushatë mediale me të dhënat e publikuara nga vetë Banka Botërore. Kjo fushatë kërkon përgjigje nga institucionet që e përkrahin këtë projekt se pse vazhdojnë të investojnë në projekte që marrin jetë njerëzish, varfërojnë edhe më shumë dhe shkatërrojnë mjedisin ku jetojmë, kur opsionet më të mira janë të realizueshme, janë ekologjike dhe nuk kushtojnë më shumë për xhepin tonë, theksohet në këtë komunikatë.

KOSID-i shpreson që kjo fushatë mediale do të vetëdijesojë edhe aktorët e përfshirë në këtë projekt shkatërrues dhe që ata do të ndryshojnë qasjen e tyre karshi zhvillimit të sektorit energjetik në vend.
Fushata është punuar me përkrahjen nga Asociacioni Amerikan i Pulmologëve, Asociacioni Kosovar i Pulmologëve, Sierra Club, European Climate Foundation dhe Forumi për Iniciativa Qytetare./Indeksonline/.kohaislame

Kosovarët paguajnë më shumë se qytetarët e vendeve të rajonit për t’u furnizuar me çimento, apo të t’u pajisur me një arkë fiskale.
Ky është konstatimi që ka dalë nga raporti: “Taksa’ e fshehur: Pse kosovarët paguajnë më shumë“, i publikuar të mërkurën nga Instituti për Demokraci dhe Zhvillim (D4D).
“Duke iu referuar të dhënave zyrtare nga Doganat e Kosovës, ky produkt importohet nga Bullgaria me çmimin fiks prej 138 eurove. Në anën tjetër, shfrytëzuesit e fundit, ndërmarrjet dhe bizneset, duhet të paguajnë një çmim i cili është 4 herë e gjysmë më i shtrenjtë, pra 665 euro”, thuhet në këtë raport, shkruan “Koha Ditore”.
Po ashtu edhe çimentoja është më e shtrenjtë në Kosovë sesa në vendet tjera të Ballkanin./IO