Meqenëse islamizimi i ekonomisë është tashmë në zhvillim, unë preferoj që fillimisht ta përshkruaj atë ashtu siç po ndodh realisht. Më pas do të sugjeroj disa përparësi për punën e ardhshme me qëllim përshpejtimin e këtij procesi.
Pika fillestare e këtij procesi të islamizimit është mendja e ekonomistit që është i vetëdijshëm për Islamin ose e myslimanit të angazhuar që është gjithashtu ekonomist. Asnjëri nuk mund t’i shpëtojë vetëdijes se Islami ka rëndësi për ekonominë. Kjo vetëdije nuk bazohet vetëm në atë që përcakton Kurani për çështjet ekonomike: moderimi në konsum, shpenzimi në rrugë të Allahut, ndalimi i kamatës, etj. Kjo theksohet gjithashtu nga mënyra se si Kurani përshkruan një jetë të mirë dhe sjellje të lavdërueshme, duke e vënë në kontrast me një jetë të keqe dhe sjellje të dënueshme. Qëndrimet ndaj pronës, punës, tregtisë, kursimit, shpenzimit e kështu me radhë mund të jenë të ndryshme, dhe këto qëndrime sjellin pasoja të ndryshme si për individin ashtu edhe për shoqërinë. Burrat dhe gratë me siguri do të shqetësohen për këto pasoja dhe për këtë arsye lind nevoja për të analizuar, përshkruar dhe propozuar. Kështu një ekonomist mysliman i angazhuar tërhiqet drejt studimit të motivimit, sjelljes, strukturave institucionale dhe politikave. Analiza e tij është objektive, por këndvështrimi i vendosur nga shqetësimet morale dhe shoqërore nuk humbet kurrë. Rekomandimet e tij për politikat janë të drejtuara drejt qëllimeve të cilat janë të dëshirueshme në bazë të udhëzimit hyjnor, por nevoja për të qenë realist dhe për të analizuar saktë situatën ekzistuese nuk harrohet kurrë. Edhe ekonomisti profesionist që është i vetëdijshëm për mënyrën se si Islami e sheh botën, mund të ndërmarrë punë të ngjashme, edhe nëse ato janë thjesht “shkencore”, pra pa përfshirë domosdoshmërisht shqetësimet morale të një myslimani të përkushtuar. Në një botë të përzier, ku ka ekonomistë myslimanë të interesuar për Islamin por jo domosdoshmërisht të përkushtuar ndaj tij, ekonomia islame mund të përfitojë nga puna e të dy grupeve.
Ky proces ka qenë në zhvillim prej një kohe të konsiderueshme. Tani është momenti të pyesim: çfarë ka sjellë deri më sot? A ka çuar në zbulimin e ndonjë të vërtete të re? A ka arritur të shtojë këndvështrime të reja në mënyrën se si e kuptojmë ekonominë? A na ka ndihmuar të gjejmë mënyra të reja për ta bërë ekonomiksin islam më të dobishëm për mirëqenien njerëzore?
Mund të thuhet se procesi i islamizimit ka sjellë vëmendjen te modelet e sjelljes dhe strukturat institucionale që burojnë nga vetë natyra islame e individit dhe e shoqërisë. Vetëdija se këto modele mund të jenë më të përshtatshme për një popull islam ose për një shoqëri që është në proces islamizimi, sesa modelet e përfshira në ekonominë moderne, ka bërë që një pjesë e përpjekjeve të përqendrohen në studimin e tyre. Po krijohen mjete të reja për të analizuar një ekonomi islame dhe për ta ndihmuar atë në arritjen e objektivave të saj. Do të ishte e dobishme të paraqesim shkurtimisht çfarë është arritur deri tani në këtë drejtim. Më pas do të shqyrtojmë se si mund të ecim përpara në këtë përpjekje.
