Reforma e kornizës monetare dhe institucionale në perspektivën Islame
Korniza aktuale monetare dhe institucionale në vendet myslimane është produkt i një epoke në të cilën shoqëritë myslimane kishin humbur dinamizmin dhe orientimin e tyre ideologjik. Është e domosdoshme të shqyrtohet se çfarë ndryshimesh janë të nevojshme në këtë kornizë ekzistuese për të arritur objektivat e një shoqërie islame. Një shqyrtim i tillë mund të nxjerrë në pah nevojën për themelimin e disa institucioneve të reja si dhe reformimin e disa prej institucioneve ekzistuese. Sistemi financiar islam bazohet në financimin përmes kapitalit aksionar (ekuitetit), por kjo fushë ka mbetur e anashkaluar në shumë vende myslimane. Bursat e aksioneve, të cilat specializohen në trajtimin e çështjeve të ekuitetit, nuk janë të zhvilluara mirë. Disa nga praktikat ekzistuese në bursat e aksioneve gjithashtu mund të mos jenë në përputhje me Sheriatin. Vetëm pak vende disponojnë fonde investimi (trust investimi). Institucionet bashkëpunuese të financimit gjithashtu nuk janë të zhvilluara mirë. Do të ishte e dobishme të studiohet korniza monetare dhe institucionale aktuale në vendet myslimane dhe të propozohen masa reformimi në dritën e mësimeve islame.
Mekanizmat e krijimit të kredisë dhe shpërndarja e drejtë e saj në një shoqëri islame
Debati nëse bankat tregtare duhet t’i nënshtrohen kërkesës për rezervë 100% apo të lejohen të krijojnë kredi ka qenë i pranishëm ndërmjet ekonomistëve myslimanë për një kohë të gjatë. Megjithatë, pikëpamjet e ndryshme mbi këtë çështje nuk janë të papajtueshme. Ekziston nevoja për një studim të thelluar që do të ndihmonte në arritjen e një konsensusi për këtë temë. Meqenëse polemika rreth legjitimitetit të krijimit të kredisë nga bankat tregtare lidhet kryesisht me ndikimin e saj mbi drejtësinë shpërndarëse, ky aspekt duhet të marrë një vëmendje të veçantë në studimet e mëtejshme mbi këtë temë.
Financimi i nevojave të sektorit qeveritar
Qeveritë kanë nevojë për marrje huaje për të financuar një pjesë të deficitit buxhetor, pasi taksimi përtej një kufiri të caktuar shkakton pasoja të padëshiruara ekonomike. Vlen të studiohet se si mund të plotësohen në mënyrën më të përshtatshme këto nevoja për huamarrje të qeverisë. Një mundësi është indeksimi i huave qeveritare, që është përmendur tashmë. Mundësia tjetër është që nevojat për huamarrje të qeverisë të plotësohen përmes huamarrjes nga bankat tregtare ose nga banka qendrore pa interes. Megjithatë, mënyrat e ndryshme të huamarrjes do të kenë pasoja të ndryshme ekonomike. Efektet ekonomike të huamarrjes nga bankat tregtare do të jenë të ndryshme në disa aspekte nga ato të huamarrjes nga banka qendrore. Do të ishte e dobishme të studiohet kjo çështje dhe të përcaktohet nëse mund të zhvillohen ndonjë kriter që të shërbejë si udhëzues në këtë fushë.
Ekonomia e ndarjes së fitimit
Ekziston një literaturë e konsiderueshme mbi këtë temë. Megjithatë, ka hapësirë të madhe për rafinim dhe zgjerim të analizës. Është e nevojshme t’i kushtohet vëmendje e veçantë faktorëve kryesorë që përcaktojnë kërkesën dhe ofertën për burime të investueshme në një ekonomi islame. Duhet të studiohen në mënyrë rigoroze edhe pasojat që sjell futja e ndarjes së fitimit mbi kërkesën dhe ofertën e parasë. Ndërveprimi ndërmjet sektorit monetar dhe atij real në një ekonomi pa interes duhet të ndiqet në të gjitha aspektet e tij. Po ashtu, është e domosdoshme të zhvillohet një kornizë alternative analitike që mund të zëvendësojë në mënyrë të përshtatshme modelin e njohur IS-LM, i cili zbatohet në ekonomitë me interes.
Si duhet të llogaritet norma e zbritjes për qëllime të vlerësimit të projekteve në praktikë
Në teori, mund të jetë bindëse që norma e kthimit nga projekte me rrezik të ngjashëm mund të shërbejë si normë zbritjeje (discount rate) në vlerësimin e projekteve. Por si do të llogaritet kjo normë e kthimit, si do të përkufizohet dhe llogaritet rreziku, dhe si do të harmonizohen dallimet midis normave të kthimit dhe niveleve të rrezikut – këto janë çështje që duhet të zgjidhen para se koncepti të mund të zbatohet në praktikë. Përkufizimi i një norme zbritjeje për projektet e sektorit publik është një tjetër çështje që ende kërkon zgjidhje. Në teori, norma sociale e kthimit të kapitalit mund të konsiderohet si norma e përshtatshme e zbritjes, por mënyra se si kjo normë do të llogaritet në praktikë është një temë e hapur për kërkuesit. Po ashtu, duhet të merret në konsideratë përgatitja e një manuali të vlerësimit të projekteve nga perspektiva Islame, në mënyrë që të jetë i disponueshëm për planifikuesit në vendet myslimane për përdorim praktik.
Çmimi pa interes i kapitalit dhe ekuilibri i përgjithshëm në një Ekonomi Islame
Në një kornizë ekonomike islame, norma pozitive e interesit nuk do të jetë më e vlefshme për çmimin e mallrave kapitale. Norma e interesit luan një rol vendimtar në marrëdhëniet e ekuilibrit të përgjithshëm në ekonomitë që bazohen në interes. Prandaj, është e nevojshme të zhvillohet një kornizë e ekuilibrit të përgjithshëm për një ekonomi islame ku interesi nuk ekziston.
